تبلیغات
بــــــرگ مـــعــرفـــــت - مطالب ابر توحید مفضل
 
بــــــرگ مـــعــرفـــــت
برگ درختان سبز در نظر هوشیار --- هر ورقش دفتریست معرفت کردگار
درباره وبلاگ


خدایا مرا این عزّت بس است كه بنده تو باشم،
و برایم این افتخار كافى است كه تو پروردگار من باشى،
تو آنچنانى‏ كه من دوست دارم،
مرا هم, چنان كن كه خود دوست دارى.

مدیر وبلاگ : علیرضا سرداری
مطالب اخیر

تخصص الإنسان بالحواس و تشرفه بها دون غیره‏
قال الصادق علیه السلام
انْظُرِ الْآنَ یَا مُفَضَّلُ إِلَى هَذِهِ الْحَوَاسِ‏ «1» الَّتِی خُصَّ بِهَا الْإِنْسَانُ فِی خَلْقِهِ وَ شُرِّفَ بِهَا عَلَى غَیْرِهِ كَیْفَ جُعِلَتِ الْعَیْنَانِ فِی الرَّأْسِ كَالْمَصَابِیحِ فَوْقَ الْمَنَارَةِ لِیَتَمَكَّنَ مِنْ مُطَالَعَةِ الْأَشْیَاءِ وَ لَمْ تُجْعَلْ فِی الْأَعْضَاءِ
______________________________
  (1) هى الأعضاء التی تؤمن مناسباتنا مع المحیط الخارجی، و هى خمسة أعضاء اللمس و الذوق و الشم و البصر و السمع‏


الَّتِی تَحْتَهُنَّ كَالْیَدَیْنِ وَ الرِّجْلَیْنِ فَتَعْتَرِضَهَا الْآفَاتُ وَ یُصِیبَهَا مِنْ مُبَاشَرَةِ الْعَمَلِ وَ الْحَرَكَةِ مَا یُعَلِّلُهَا وَ یُؤَثِّرُ فِیهَا وَ یَنْقُصُ مِنْهَا وَ لَا فِی الْأَعْضَاءِ الَّتِی وَسَطَ الْبَدَنِ كَالْبَطْنِ وَ الظَّهْرِ فَیَعْسُرَ تَقَلُّبُهَا وَ اطِّلَاعُهَا نَحْوَ الْأَشْیَاءِ
الحواس الخمس و أعمالها و ما فی ذلك من الأسرار
فَلَمَّا لَمْ یَكُنْ لَهَا فِی شَیْ‏ءٍ مِنْ هَذِهِ الْأَعْضَاءِ مَوْضِعٌ كَانَ الرَّأْسُ أَسْنَى الْمَوَاضِعِ لِلْحَوَاسِّ وَ هُوَ بِمَنْزِلَةِ الصَّوْمَعَةِ لَهَا فَجَعَلَ الْحَوَاسَّ خَمْساً تَلْقَى خَمْساً لِكَیْ لَا یَفُوتَهَا شَیْ‏ءٌ مِنَ الْمَحْسُوسَاتِ فَخَلَقَ الْبَصَرَ لِیُدْرِكَ الْأَلْوَانَ فَلَوْ كَانَتِ الْأَلْوَانُ وَ لَمْ یَكُنْ بَصَرٌ یُدْرِكُهَا لَمْ تَكُنْ فِیهَا مَنْفَعَةٌ وَ خَلَقَ السَّمْعَ لِیُدْرِكَ الْأَصْوَاتَ فَلَوْ كَانَتِ الْأَصْوَاتُ وَ لَمْ یَكُنْ سَمْعٌ یُدْرِكُهَا لَمْ یَكُنْ فِیهَا إِرْبٌ وَ كَذَلِكَ سَائِرُ الْحَوَاسِّ ثُمَّ هَذَا یَرْجِعُ مُتَكَافِیاً فَلَوْ كَانَ بَصَرٌ وَ لَمْ تَكُنِ الْأَلْوَانُ لَمَا كَانَ لِلْبَصَرِ مَعْنًى وَ لَوْ كَانَ سَمْعٌ وَ لَمْ تَكُنْ أَصْوَاتٌ لَمْ یَكُنْ لِلسَّمْعِ مَوْضِعٌ‏
تقدیر الحواس بعضها یلقى بعضا
فَانْظُرْ كَیْفَ قَدَّرَ بَعْضَهَا یَلْقَى بَعْضاً فَجَعَلَ لِكُلِّ حَاسَّةٍ مَحْسُوساً «1» یَعْمَلُ فِیهِ وَ لِكُلِّ مَحْسُوسٍ‏ «2» حَاسَّةً تُدْرِكُهُ وَ مَعَ هَذَا فَقَدْ جُعِلَتْ‏
أَشْیَاءُ مُتَوَسِّطَةٌ بَیْنَ الْحَوَاسِّ وَ الْمَحْسُوسَاتِ لَا تَتِمُّ الْحَوَاسُّ إِلَّا بِهَا كَمِثْلِ الضِّیَاءِ وَ الْهَوَاءِ فَإِنَّهُ لَوْ لَمْ یَكُنْ ضِیَاءٌ یُظْهِرُ اللَّوْنَ لِلْبَصَرِ لَمْ یَكُنِ الْبَصَرُ یُدْرِكُ اللَّوْنَ وَ لَوْ لَمْ یَكُنْ هَوَاءٌ یُؤَدِّی الصَّوْتَ إِلَى السَّمْعِ لَمْ یَكُنِ السَّمْعُ یُدْرِكُ الصَّوْتَ فَهَلْ یَخْفَى عَلَى مَنْ صَحَّ نَظَرُهُ وَ أَعْمَلَ فِكْرَهُ أَنَّ مِثْلَ هَذَا الَّذِی وَصَفْتُ مِنْ تَهْیِئَةِ الْحَوَاسِّ وَ الْمَحْسُوسَاتِ بَعْضُهَا یَلْقَى بَعْضاً وَ تَهْیِئَةِ أَشْیَاءَ أُخَرَ بِهَا تَتِمُّ الْحَوَاسُّ لَا یَكُونُ إِلَّا بِعَمَلٍ وَ تَقْدِیرٍ مِنْ لَطِیفٍ خَبِیر

______________________________
 (1- 2) لعل الأصل فی كلمة محسوس هنا هو «حس» و لا تأتی كلمة محسوس هنا، لان حس بمعنى شعر و علم فعل لازم، و من البدیهی عدم جواز صیغة اسم المفعول من الفعل اللازم، إلّا إذا عدی بحرف الجر او جاء مع المصدر او للظرف، و یأتی فعل حس متعدیا بغیر هذا المعنى، فیقال: حصه إذا قتله و استأصله.

توحید المفضل، ص: 58
[اختصاص حواسّ پنجگانه به آدمى و بزرگداشت او]
اینك اى مفضّل! در چگونگى آفرینش حواسّ آدمى كه نشانه شرافت و برترى او بر دیگر مخلوقات است بیندیش. بنگر كه چگونه دیدگان، چون چراغهایى بر فراز مناره در سر او قرار گرفته تا بتواند همه چیز را بدرستى و كامل ببیند و در اعضاى سافله چون دستها و پاها قرار نگرفتند تا از آفات نگاهدارى شوند و مستقیما با كار و ابزار در تماس نباشند و این برخوردها نارسایى در آنها پدید نیاورد. نیز مانند شكم و پشت در وسط بدن قرار نگرفتند؛ تا اطلاع بر اشیا و دیدن آنها دشوار نشود.
 [اسرار حواسّ پنجگانه‏]
وقتى كه هیچ عضو دیگرى براى دیدگان جایى مناسب نبود بى‏ تردید، «سر» بهترین جایگاه حواس انسان و همانند خانه و صومعه آنهاست.
براى انسان پنج حسّ آفریده شد تا پنج محسوس را درك نماید و از درك چیزى از محسوسات عاجز نماند.






دیده آفریده شد تا رنگها و صورتها را دریابد.


اگر صورتها و رنگها بودند ولى دیدگانى براى دیدنشان نمى‏ بود چه سودى داشتند؟



گوش آفریده شد تا صداها را بشنود. اگر صدایى بود و گوش نبود، نیازى به آن نبود.
دیگر حسها نیز این گونه است.


و به عكس ، اگر دیده ‏اى بود امام صورت و رنگى نبود، چه معنى داشت و یا اگر گوش بود ولى صدایى نبود گوش به چه كار مى‏آمد؟
بنگر كه چگونه تقدیر شده كه هر كدام چیزى را دریابند. براى هر حسّ، محسوسى است و هر محسوس، حسّى دارد كه آن را ادراك مى ‏كند.
 با این همه، چیزهایى در میان حسّ و محسوس قرار گرفته كه تنها از طریق آنها، حس صورت مى‏پذیرد؛ مانند نور و هوا. اگر نورى كه رنگ و صورت را براى دیده عیان كند نبود دیده آن را ادراك نمى‏ كرد و نمى‏ دید. اگر هوایى نبود كه امواج صدا را به گوش برساند گوش نیز آن را ادراك نمى‏ نمود.
آیا بر كسى كه در آنچه شرح دادم، مانند آفرینش خاص حواس و محسوسات و رابطه آنها و نیز دیگر لوازم ادراك و حس، نیك تأمل و اندیشه كند پوشیده مى‏ماند كه این اعمال حكیمانه جز نتیجه هدف، تقدیر و تدبیر از جانب خداوند لطیف و خبیر نیست؟

شگفتیهاى آفرینش (ترجمه توحید مفضل)، ص: 56


نوع مطلب : نشانه ها، 
برچسب ها : حواس پنجگانه، بینایی، چشایی، شنوایی، لامسه، شگفتی حواس پنجگانه، چشم، گوش، زبان، توحید مفضل، حس و محسوس،
لینک های مرتبط :
نظرات ()
اختصاص الإنسان بالانتصاب و الجلوس دون البهائم‏
انْظُرْ یَا مُفَضَّلُ مَا خُصَّ بِهِ الْإِنْسَانُ فِی خَلْقِهِ تَشَرُّفاً وَ تَفَضُّلًا عَلَى الْبَهَائِمِ فَإِنَّهُ خُلِقَ یَنْتَصِبُ قَائِماً وَ یَسْتَوِی جَالِساً لِیَسْتَقْبِلَ الْأَشْیَاءَ بِیَدَیْهِ وَ جَوَارِحِهِ وَ یُمْكِنَهُ الْعِلَاجُ وَ الْعَمَلُ بِهِمَا فَلَوْ كَانَ مَكْبُوباً عَلَى وَجْهِهِ كَذَوَاتِ الْأَرْبَعِ لَمَا اسْتَطَاعَ أَنْ یَعْمَلَ شَیْئاً مِنَ الْأَعْمَال‏
توحید المفضل ؛   ؛ ص58
 
امام صادق علیه السلام : اى مفضّل! بنگر كه خداوند جلّ و على به خاطر تكریم و بزرگداشت و شرافت انسان، و برترى او بر چهارپایان چگونه در آفرینش او ویژگیهاى قرار داد.
چنان آفریده شده كه مى‏ ایستد و راست مى‏نشیند تا با دست و اعضایش رو به اشیا باشد و بتواند با دستانش كار كند. چنان كه اگر چون چهار پایان به رو در مى ‏افتاد نمى‏ توانست كارى كند.




نوع مطلب : نشانه ها، 
برچسب ها : انسان، فرق انسان و حیوان، ویژگی انسان، حالت خاص انسان، تفکر در ویژگی انسان، توحید مفضل، نشانه خدا، ویژگی خلقت انسان،
لینک های مرتبط :
نظرات ()

خلق الإنسان و تدبیر الجنین فی الرحم‏

نَبْدَأُ یَا مُفَضَّلُ بِذِكْرِ خَلْقِ الْإِنْسَانِ فَاعْتَبِرْ بِهِ فَأَوَّلُ ذَلِكَ مَا یُدَبَّرُ بِهِ الْجَنِینُ فِی الرَّحِمِ وَ هُوَ مَحْجُوبٌ‏ فِی ظُلُماتٍ ثَلاثٍ‏ ظُلْمَةِ الْبَطْنِ وَ ظُلْمَةِ الرَّحِمِ وَ ظُلْمَةِ الْمَشِیمَةِ «1» حَیْثُ لَا حِیلَةَ عِنْدَهُ فِی طَلَبِ غِذَاءٍ وَ لَا دَفْعِ أَذًى وَ لَا اسْتِجْلَابِ مَنْفَعَةٍ وَ لَا دَفْعِ مَضَرَّةٍ فَإِنَّهُ یَجْرِی إِلَیْهِ مِنْ دَمِ الْحَیْضِ مَا یَغْذُوهُ الْمَاءُ وَ النَّبَاتُ فَلَا یَزَالُ ذَلِكَ غِذَاؤُهُ‏

كیفیة ولادة الجنین و غذائه و طلوع أسنانه و بلوغه‏

حَتَّى إِذَا كَمَلَ خَلْقُهُ وَ اسْتَحْكَمَ بَدَنُهُ وَ قَوِیَ أَدِیمُهُ‏ «2» عَلَى مُبَاشَرَةِ الْهَوَاءِ وَ بَصَرُهُ عَلَى مُلَاقَاةِ الضِّیَاءِ هَاجَ الطَّلْقُ‏ «3» بِأُمِّهِ فَأَزْعَجَهُ أَشَدَّ إِزْعَاجٍ وَ أَعْنَفَهُ حَتَّى یُولَدَ فَإِذَا وُلِدَ صَرَفَ ذَلِكَ الدَّمَ الَّذِی كَانَ یَغْذُوهُ مِنْ دَمِ أُمِّهِ إِلَى ثَدْیِهَا وَ انْقَلَبَ الطَّعْمُ وَ اللَّوْنُ إِلَى ضَرْبٍ آخَرَ مِنَ الْغِذَاءِ وَ هُوَ أَشَدُّ مُوَافَقَةً لِلْمَوْلُودِ مِنَ الدَّمِ فَیُوَافِیهِ فِی وَقْتِ حَاجَتِهِ إِلَیْهِ فَحِینَ یُولَدُ قَدْ تَلَمَّظَ «4» وَ حَرَّكَ شَفَتَیْهِ طَلَباً لِلرِّضَاعِ فَهُوَ یَجِدُ ثَدْیَ أُمِّهِ كَالْإِدَاوَتَیْنِ‏ «5» الْمُعَلَّقَتَیْنِ لِحَاجَتِهِ فَلَا یَزَالُ یَتَغَذَّى بِاللَّبَنِ مَا دَامَ رَطْبَ الْبَدَنِ رَقِیقَ الْأَمْعَاءِ لَیِّنَ الْأَعْضَاءِ-

______________________________
 (1) المشیمة: غشاء ولد الإنسان یخرج معه عند الولادة، جمعه مشیم و مشایم.
 (2) الادیم: الجلد المدبوغ.
 (3) الطلق «بسكون الثانی» وجع الولادة.
 (4) تلمظ: إذا أخرج لسانه فمسح به شفتیه.
 (5) الاداوة:- بكسر ففتح- إناء صغیر من جلد یتخذ للماء، جمعه أداوى.


حَتَّى إِذَا یُحَرِّكُ وَ احْتَاجَ‏ إِلَى غِذَاءٍ فِیهِ صَلَابَةٌ لِیَشْتَدَّ وَ یَقْوَى بَدَنُهُ طَلَعَتْ لَهُ الطَّوَاحِنُ مِنَ الْأَسْنَانِ وَ الْأَضْرَاسِ‏ «1» لِیَمْضَغَ‏ «2» بِهَا الطَّعَامَ فَیَلِینَ عَلَیْهِ وَ یَسْهُلَ لَهُ إِسَاغَتُهُ فَلَا یَزَالُ كَذَلِكَ حَتَّى یُدْرِكَ فَإِذَا أَدْرَكَ وَ كَانَ ذَكَراً طَلَعَ الشَّعْرُ فِی وَجْهِهِ فَكَانَ ذَلِكَ عَلَامَةَ الذَّكَرِ وَ عِزَّ الرَّجُلِ الَّذِی یَخْرُجُ بِهِ مِنْ جد [حَدِّ] الصَّبَا وَ شَبَهِ النِّسَاءِ وَ إِنْ كَانَتْ أُنْثَى یَبْقَى وَجْهُهَا نَقِیّاً مِنَ الشَّعْرِ لِتَبْقَى لَهَا الْبَهْجَةُ وَ النَّضَارَةُ الَّتِی تُحَرِّكُ الرَّجُلَ لِمَا فِیهِ دَوَامُ النَّسْلِ وَ بَقَاؤُهُ‏ اعْتَبِرْ یَا مُفَضَّلُ فِیمَا یُدَبَّرُ بِهِ الْإِنْسَانُ فِی هَذِهِ الْأَحْوَالِ الْمُخْتَلِفَةِ هَلْ تَرَى مِثْلَهُ یُمْكِنُ أَنْ یَكُونَ بِالْإِهْمَالِ أَ فَرَأَیْتَ لَوْ لَمْ یَجْرِ إِلَیْهِ ذَلِكَ الدَّمُ وَ هُوَ فِی الرَّحِمِ أَ لَمْ یَكُنْ سَیَذْوِی وَ یَجِفُّ كَمَا یَجِفُّ النَّبَاتُ إِذَا فَقَدَ الْمَاءَ وَ لَوْ لَمْ یُزْعِجْهُ الْمَخَاضُ عِنْدَ اسْتِحْكَامِهِ أَ لَمْ یَكُنْ سَیَبْقَى فِی الرَّحِمِ كَالْمَوْءُودِ «3» فِی الْأَرْضِ وَ لَوْ لَمْ یُوَافِقْهُ اللَّبَنُ مَعَ وِلَادَتِهِ أَ لَمْ یَكُنْ سَیَمُوتُ جُوعاً أَوْ یَغْتَذِی بِغِذَاءٍ لَا یُلَائِمُهُ وَ لَا یَصْلُحُ عَلَیْهِ بَدَنُهُ وَ لَوْ لَمْ تَطْلُعْ لَهُ الْأَسْنَانُ فِی وَقْتِهَا أَ لَمْ یَكُنْ سَیَمْتَنِعُ عَلَیْهِ مَضْغُ الطَّعَامِ وَ إِسَاغَتُهُ أَوْ یُقِیمُهُ عَلَى الرَّضَاعِ فَلَا یَشْتَدُّ بَدَنُهُ وَ لَا یَصْلُحُ لِعَمَلٍ ثُمَّ كَانَ یَشْغَلُ أُمَّهُ بِنَفْسِهِ عَنْ تَرْبِیَةِ غَیْرِهِ مِنَ الْأَوْلَادِ
______________________________
 (1) الطواحن: هی الأضراس، و تطلق الأضراس غالبا على المآخیر و الأسنان على المقادیم، كما هو الظاهر هنا، و ان لم یفرق اللغویون بینهما.
 (2) مضغ الطعام: لاكه بلسانه.
 (3) و أد البنت: دفنها فی التراب و هی حیة، كما كان العرب یفعلون ذلك فی العهد الجاهلی

توحید المفضل ؛   ؛ ص48

 [آفرینش آدمى و تدبیر جنین در رحم‏]

اى مفضّل! سخن خود را با بیان آفرینش انسان آغاز مى‏كنیم، تو نیز بكوش كه از آن پند گیرى.
اوّل اینكه: تدبیر چنان شد كه جنین، در رحم در پس سه ظلمت، پوشیده ماند: شكم، رحم و بچه‏ دان، جایى كه توان چاره ‏اندیشى براى اخذ غذا و دفع ناروا را ندارد. نه صلاح خویش مى‏داند و نه ضرر خویش مى‏راند.
خون حیض براى او غذاست، چون آب براى گیاه. پیوسته غذایش چنین است.



 [چگونگى تولد كودك، تغذیه، رشد دندان و بالغ شدن او]

آنگاه كه آفرینش او كامل گردد، بدنش سخت شود، پوستش بتواند با هوا سازگار آید و دیده‏اش تاب دیدن نور به هم رساند، مادرش درد زاییدن گیرد و درد، چنان بر او سخت مى‏آید كه جنین از فشار درد بیرون مى‏افتد.


 چون [از تنگناى رحم به پهناى جهان آمد و] متولد گشت، همان خونى كه غذایش بود، اینك با رنگ و بویى جز آنچه بود و در شكل غذایى دیگر، از پستان مادر سرازیر مى‏شود. این غذا براى نوزاد از همه چیز سازگارتر است.

وقتى كه به دنیا آمد، زبان خود را به نشانه خواستن غذا بیرون مى‏كند و پیرامون دهان مى‏چرخاند. در این زمان پستانهاى مادرش را كه چونان دو مشك از سینه او آویخته، مى‏یابد و تا زمانى كه تن او تر و درونش ظریف و اعضایش نرم است از آن مى‏نوشد.



آنگاه كه حركت كرد و به غذایى سخت و قوى نیاز پیدا نمود تا تنش استحكام یابد، در هر طرف، دندانهاى آسیا سر برمى‏آورد تا غذا را بجود، نرم گرداند و براحتى فرو برد.


پیوسته حالش این گونه است تا آنگاه كه پاى در بلوغ نهد. در این وقت اگر مذكّر است، موى در رویش مى‏روید تا نشانه مردى و عزّت او باشد و از همانندى با زنان و بچگان بدور ماند
و اگر مؤنث است، رخش از موى پیراسته ماند تا طراوت و زیبایى‏اش دل مردان را برباید و نسل بشر ماندگار و پایدار گردد.
اى مفضّل! در این مراحل، نیك بیندیش.
 آیا مى‏شود كه [این همه تدبیر] بى ‏مدبّر و حكیم باشد؟
 مى‏دانى اگر در رحم، خون به او نمى‏رسید همانند گیاهى كه آب به وى نرسد خشك و پژمرده مى‏گشت؟
آیا مى‏دانى وقتى كه بزرگ شد اگر مادرش را درد زاییدن نمى‏ گرفت چون زنده بگور در رحم مى ‏ماند
و اگر در هنگام ولادت، شیر با او نمى ‏ساخت، یا از گرسنگى مى‏ مرد و یا با غذایى نامناسب و زیانبار تغذیه مى‏ شد؟
 و اگر در وقت مناسب، دندان هایش نمى‏رویید، بر جویدن و فرو بردن غذا ناتوان بود و باید همیشه شیر مى‏خورد و بدن او براى كار، قوت و استحكامى نمى‏یافت و مادرش به خاطر او از تربیت فرزندان دیگرش باز مى‏ ماند؟


فَبِأَیِّ آلَاءِ رَ‌بِّكُمَا تُكَذِّبَانِ
پس کدام یک از نعمتهای پروردگارتان را تکذیب می‌کنید؟!



نوع مطلب : نشانه ها، 
برچسب ها : جنین، مفضل، توحید مفضل، خلقت انسان، شگفتی خلقت انسان، انسان، مراحل رشد انسان، مراحل رشد جنین، عکس جنین، جنین در شکم مادر، جنین در رحم، اثبات خداوند، نگاه عبرت، نگاه انسانی، تدبر، تدبر د خلقت انسان،
لینک های مرتبط :
نظرات ()
مولف: مفضل ابن عمر
مترجم: علامه محمد باقر مجلسی
این احادیث که از لسان مبارك امام صادق (ع) صادر شده و هم اینك در دست است روایتى طولانى است در توحید، معروف به «توحید مفضل» كه به واسطه یكى از شاگردان ممتاز امام صادق به جاى مانده است.
راوى این كتاب یكى از تربیت یافتگان حوزه شكوفاى شیعه، مفضل بن عمر جعفى كوفى است. این دانشمند نامى كمال و فضیلت فراوان داشته و عمرى با حضور در محفل امام صادق و امام كاظم (ع) از مكتب سعادتبخش ایشان درس معرفت آموخت. مفضل در زمره اصحاب خاص امامان بوده و در نزد آنان از موقعیت ویژه اى برخوردار بوده است. این راوى نور آثار ماندگارى داشته است.

گفتگوی ابن ابی العوجا و مفضل
مفضل که بود؟

سایز: 656.0 کیلو بایت          فرمت: pdf                منبع:http://www.askdin.com/thread8059.html



نوع مطلب :
برچسب ها : دانلود کتاب، دانلود توحید مفضل، توحید مفضل، دانلود، دانلود رایگان، کتاب رایگان، توحید مفضل رایگان، توحید مفضل پی دی اف، دانلود pdf، کتابpdf، توحید مفضلpdf،
لینک های مرتبط :
نظرات ()
حال المولود لو ولد فهما عاقلا و تعلیل ذلك

وَ لَوْ كَانَ الْمَوْلُودُ یُولَدُ فَهِماً «1» عَاقِلًا لَأَنْكَرَ الْعَالَمَ عِنْدَ وِلَادَتِهِ وَ لَبَقِیَ حَیْرَانَ تَائِهَ الْعَقْلِ إِذَا رَأَى مَا لَمْ یَعْرِفْ وَ وَرَدَ عَلَیْهِ مَا لَمْ یَرَ مِثْلَهُ مِنِ اخْتِلَافِ صُوَرِ الْعَالَمِ مِنَ الْبَهَائِمِ وَ الطَّیْرِ إِلَى غَیْرِ ذَلِكَ مِمَّا یُشَاهِدُهُ سَاعَةً بَعْدَ سَاعَةٍ وَ یَوْماً بَعْدَ یَوْمٍ وَ اعْتَبِرْ ذَلِكَ بِأَنَّ مَنْ سُبِیَ مِنْ بَلَدٍ وَ هُوَ عَاقِلٌ یَكُونُ كَالْوَالِهِ الْحَیْرَانِ فَلَا یُسْرِعُ إِلَى تَعَلُّمِ الْكَلَامِ وَ قَبُولِ الْأَدَبِ كَمَا یُسْرِعُ الَّذِی سُبِیَ صَغِیراً غَیْرَ عَاقِلٍ ثُمَّ لَوْ وُلِدَ عَاقِلًا كَانَ یَجِدُ غَضَاضَةً «2» إِذَا رَأَى نَفْسَهُ مَحْمُولًا مُرْضَعاً مُعَصَّباً بِالْخِرَقِ مُسَجًّى‏ «3» فِی الْمَهْدِ لِأَنَّهُ لَا یَسْتَغْنِی عَنْ هَذَا كُلِّهِ لِرِقَّةِ بَدَنِهِ وَ رُطُوبَتِهِ حِینَ یُولَدُ ثُمَّ كَانَ لَا یُوجَدُ لَهُ مِنَ الْحَلَاوَةِ وَ الْوَقْعِ مِنَ الْقُلُوبِ مَا یُوجَدُ لِلطِّفْلِ فَصَارَ یَخْرُجُ إِلَى الدُّنْیَا غَبِیّاً «4» غَافِلًا عَمَّا فِیهِ أَهْلُهُ فَیَلْقَى الْأَشْیَاءَ بِذِهْنٍ ضَعِیفٍ وَ مَعْرِفَةٍ نَاقِصَةٍ ثُمَّ لَا یَزَالُ یَتَزَایَدُ فِی الْمَعْرِفَةِ قَلِیلًا
______________________________
- المتضادة، و ربما أمكن اقامة البرهان علیه أیضا، فإذا أتی الاهمال بالصواب یجب ان یأتی ضده و هو التدبیر بالخطإ، و هذا أفظع و أشنع.
 (من تعلیقات البحار)
 (1) الفهم:- بفتح فكسر- السریع الفهم.
 (2) الغضاضة: هى الذلة و المنقصة- جمعها غضائض.
 (3) التسجیة: هى التغطیة بثوب یمد على الجسم.
 (4) على وزن فعیل- و هو القلیل الفطنة.


قَلِیلًا وَ شَیْئاً بَعْدَ شَیْ‏ءٍ وَ حَالًا بَعْدَ حَالٍ حَتَّى یَأْلَفَ الْأَشْیَاءَ وَ یَتَمَرَّنَ وَ یَسْتَمِرَّ عَلَیْهَا فَیَخْرُجَ مِنْ حَدِّ التَّأَمُّلِ لَهَا وَ الْحَیْرَةِ فِیهَا إِلَى التَّصَرُّفِ وَ الِاضْطِرَارِ إِلَى الْمَعَاشِ بِعَقْلِهِ وَ حِیلَتِهِ وَ إِلَى الِاعْتِبَارِ وَ الطَّاعَةِ وَ السَّهْوِ وَ الْغَفْلَةِ وَ الْمَعْصِیَةِ وَ فِی هَذَا أَیْضاً وُجُوهٌ أُخَرُ فَإِنَّهُ لَوْ كَانَ یُولَدُ تَامَّ الْعَقْلِ مُسْتَقِلًّا بِنَفْسِهِ لَذَهَبَ مَوْضِعُ حَلَاوَةِ تَرْبِیَةِ الْأَوْلَادِ وَ مَا قُدِّرَ أَنْ یَكُونَ لِلْوَالِدَیْنِ فِی الِاشْتِغَالِ بِالْوَلَدِ مِنَ الْمَصْلَحَةِ وَ مَا یُوجِبُ التَّرْبِیَةَ لِلْآبَاءِ عَلَى الْأَبْنَاءِ مِنَ الْمُكَافَأَةِ بِالْبِرِّ وَ الْعَطْفِ عَلَیْهِمْ عِنْدَ حَاجَتِهِمْ إِلَى ذَلِكَ مِنْهُمْ‏ «1» ثُمَّ كَانَ الْأَوْلَادُ لَا یَأْلَفُونَ آبَاءَهُمْ وَ لَا یَأْلَفُ الْآبَاءُ أَبْنَاءَهُمْ لِأَنَّ الْأَوْلَادَ كَانُوا یَسْتَغْنُونَ عَنْ تَرْبِیَةِ الْآبَاءِ وَ حِیَاطَتِهِمْ فَیَتَفَرَّقُونَ عَنْهُمْ حِینَ یُولَدُونَ فَلَا یَعْرِفُ الرَّجُلُ أَبَاهُ وَ أُمَّهُ وَ لَا یَمْتَنِعُ مِنْ نِكَاحِ أُمِّهِ وَ أُخْتِهِ وَ ذَوَاتِ الْمَحَارِمِ مِنْهُ إِذَا كَانَ لَا یَعْرِفُهُنَ‏ وَ أَقَلُّ مَا فِی ذَلِكَ مِنَ الْقَبَاحَةِ بَلْ هُوَ أَشْنَعُ وَ أَعْظَمُ وَ أَفْظَعُ وَ أَقْبَحُ وَ أَبْشَعُ لَوْ خَرَجَ الْمَوْلُودُ مِنْ بَطْنِ أُمِّهِ وَ هُوَ یَعْقِلُ أَنْ یَرَى‏ «2» مِنْهَا مَا لَا یَحِلُّ لَهُ وَ لَا یُحْسِنُ بِهِ أَنْ یَرَاهُ أَ فَلَا تَرَى كَیْفَ أُقِیمَ كُلُّ شَیْ‏ءٍ مِنَ الْخِلْقَةِ عَلَى غَایَةِ الصَّوَابِ وَ خَلَا مِنَ الْخَطَإِ دَقِیقُهُ وَ جَلِیلُهُ‏ «3»
______________________________
 (1) أی بان یبر الابناء بآبائهم و العطف علیهم عند حاجة الآباء إلى ذلك فی كبرهم و ضعفهم، و جزاء لما عانوا من الشدائد فی سبیل تربیة الابناء
 (2) خبر لقوله: أقل ما فی ذلك.
 (3) ان بعض هذا البیان البدیع من الامام عن تدرج الإنسان فی نموه، و نموه فی أوقاته، كاف فی حكم العقل، بان له صانعا صنعه عن علم و حكمة و تقدیر و تدبیر.

توحید المفضل ؛   ؛ ص51

اگر انسان، با هوش و اندیشه به دنیا مى‏آمد
اگر نوزاد، فهیم و عاقل به دنیا مى‏آمد، وقت تولد جهان هستى را انكار مى‏كرد و هنگامى كه با حیوانات، پرندگان و دیگر موجودات غریب روبرو مى‏گشت و هر ساعت و هر روز پاره ‏اى از اشكال مختلف و شگفت عالم را كه از پیش ندیده بود مى‏دید، هر آینه عقل و اندیشه‏ اش سرگشته و گمراه مى‏گشت.


بدان كه اگر عاقلى را به اسیرى از سرزمینى به سرزمین دیگر ببرند [از دیدن شگفتیهاى نامأنوس‏] همواره واله و سرگشته است و بخلاف كودكى كه در كودكى اسیر شود بسرعت، زبان و آداب [آن سرزمین جدید] را فرا نمى‏گیرد.
نیز اگر نوزاد، دانا و هوشمند پاى در جهان مى ‏نهاد از اینكه [آنقدر ناتوان است كه توان راه رفتن ندارد و ناچار] باید دیگران بر دوشش گیرند، شیرش بنوشانند، در جامه‏ اش بپیچند و در گاهوارش بخوابانند، سخت احساس خوارى و پستى مى ‏كرد

از سوى دیگر او به خاطر ظرافت و طراوت و رطوبت بدن، هیچ گاه از این امور بى‏ نیاز نیست [در نتیجه چه بسا در هلاكت مى‏افتاد و یا رشد روحى و بدنى مناسب نمى‏كرد.] همچنین در چنین حالى آن شیرینى، دلبندى و محبوبیت كودكان را نداشت؛ از این رو آنان در حالى به دنیا مى ‏آیند كه از كار جهان و جهانیان غافلند.
اینان با ذهن ضعیف و شناخت اندك و ناقص خود با همه چیز روبرو مى‏شوند، امّا اندك اندك و گام به گام و در حالت هاى گوناگون بر شناخت و آگاهى آنان افزوده مى‏ شود. كودك، پیوسته چنین كسب شناخت مى‏ كند تا آنكه از مرحله حیرت و سرگشتگى و تأمل، پاى فراتر مى‏نهد و با كمك عقل و اندیشه، قدم در وادى تصرف و تدبیر و چاره اندیشى معاش و ... مى‏گذارد، از حوادث، پند مى‏گیرد، اطاعت مى‏كند و یا در اشتباه و فراموشى و غفلت گناه سقوط مى‏كند.
حكمتهاى فراوان دیگرى نیز در پس این امر نهفته است؛ از جمله:
اگر كودك در گاه تولد، عقلى كامل داشت و مستقل و خودكفا مى ‏بود، شیرینى فرزند دارى از میان مى‏رفت. پدر و مادر به مصالحى كه در تربیت كودك نهفته است نمى ‏رسیدند؛ در نتیجه، تربیت، سرپرستى و رحم و شفقت بر آنان هنگام پیرى بر فرزند لازم نبود. [زیرا پدر و مادر در قبال او زحمتى نكشیده‏اند كه او در سنّ كهنسالى و نیاز، به آنان برسد. او از آغاز، مستقل و بى‏نیاز از والدین بوده است‏].
همچنین با این فرض، در میان فرزندان و والدین هیچ پیوند و الفتى حاكم نبود؛ زیرا كودكان از تربیت و سرپرستى پدران بى ‏نیاز بودند و از زمان تولد از پدران خویش جدا مى‏ گشتند. او نیز پس از آن، پدر و مادرش را [و خواهر و برادرش را] نمى‏شناخت و این عدم شناخت باعث مى‏شد كه بر سر راه ازدواج با مادر و خواهر و دیگر محارم مانعى پدید نیاید.
و كمترین مفسده- و بلكه شنیعترین و قبیحترین زشتى- هنگامى است كه چنین طفل هوشمندى، در هنگام تولد بر چیزى نظر افكند كه رخصت این عمل را از او ستانده‏اند و سزاوار نیست كه چنین كند.
آیا نمى‏بینى كه چگونه هر چیز آفرینش در جاى مناسب خود استوار گشته و در ریز و درشت اجزاى هستى، اندك خلل و ناصوابى پیدا نیست؟







نوع مطلب : تجلی عظمت الهی در مخلوقات، نشانه ها، 
برچسب ها : کودک، خلقت کودک، عقل کودک، چرا انسان در کودکی عقل ندارد، اگر کودک عاقل بود، انسان و کودکی، کودک انسان، بچه، بچگی، شگفتی خلقت انسان، شگفتی آفرینش، اگر بچه ها عقل داشتند، خلقت انسان، شستن بچه، قنداق کردن کودک، قنداق کردن نوزاد، نوزاد، مفضل، توحید مفضل،
لینک های مرتبط :
نظرات ()

جواب محکم و جالب امام صادق علیه السلام به کفار
زعم الطبیعیین و جوابه‏

قَالَ الْمُفَضَّلُ فَقُلْتُ یَا مَوْلَایَ إِنَّ قَوْماً یَزْعُمُونَ أَنَّ هَذَا مِنْ فِعْلِ الطَّبِیعَةِ فَقَالَ الصادق علیه السلام سَلْهُمْ عَنْ هَذِهِ الطَّبِیعَةِ أَ هِیَ شَیْ‏ءٌ لَهُ عِلْمٌ وَ قُدْرَةٌ عَلَى مِثْلِ هَذِهِ الْأَفْعَالِ أَمْ لَیْسَتْ كَذَلِكَ فَإِنْ أَوْجَبُوا لَهَا الْعِلْمَ وَ الْقُدْرَةَ فَمَا یَمْنَعُهُمْ مِنْ إِثْبَاتِ الْخَالِقِ فَإِنَّ هَذِهِ صَنْعَتُهُ‏ «1» وَ إِنْ زَعَمُوا أَنَّهَا تَفْعَلُ هَذِهِ الْأَفْعَالَ بِغَیْرِ عِلْمٍ وَ لَا عَمْدٍ وَ كَانَ فِی أَفْعَالِهَا مَا قَدْ تَرَاهُ مِنَ الصَّوَابِ وَ الْحِكْمَةِ عُلِمَ أَنَّ هَذَا الْفِعْلَ لِلْخَالِقِ الْحَكِیمِ فَإِنَّ الَّذِی سَمَّوْهُ طَبِیعَةً هُوَ سُنَّتُهُ فِی خَلْقِهِ الْجَارِیَةُ عَلَى مَا أَجْرَاهَا عَلَیْهِ‏ «2»

______________________________
 (1) لعل المراد انهم إذا قالوا بذلك فقد اثبتوا الصانع، فلم یسمونه بالطبیعة، و هی لیست بذات علم و لا إرادة و لا قدرة؟.
 (2) أی ظاهر بطلان هذا الزعم، و الذی صار سببا لذهولهم إلى ان اللّه تعالى اجرى عادته بأن یخلق الأشیاء باسبابها، فذهبوا إلى استقلال‏

توحید مفضل ص 55
 پندار اهل طبیعت و پاسخ به آنان‏
مفضّل مى‏گوید: گفتم: آقا! برخى گمان میکنند كه این همه از كار «طبیعت» است.
امام صادق علیه السلام فرمود: از اینان بپرس كه این طبیعت كه مى‏گویید، نسبت به این افعال، «علم» و «قدرت» دارد یا نه؟
اگر علم و قدرت را براى طبیعت ثابت كردند، پس چرا از اثبات خالق سر باز مى‏ زنند؟ این هم ( طبیعت باشعور و عقل یکی دیگر از مخلوقاتش و) صنعت و تدبیرش می باشد.
 و اگر مى ‏گویند كه بدون علم و قدرت، این اعمال حكیمانه و با تدبیر را انجام داده، معلوم مى‏ شود كه كار از آفریننده‏ اى حكیم است و آنچه طبیعتش مى ‏شمارند همان سنّت الهى در آفرینش اشیاست كه مطابق فرمان و حكمت الهى جریان دارد.


برای نمونه

کدهای برنامه ریزی شده بر روی دی ان ای و طراحی چنین سیستم خارق العاده ای تنها نمایان گر طراح هوشمند آن می باشد، در مطالعه ی دی ان ای وجود خدا به اثبات رسیده است ،dna سیستم ذخیره سازی فوق العاده و بزرگی است ، در حقیقت دی ان ای ها هستند که ژن های ما را می سازند مثل کتابی از اطلاعات هستند که باید توسط زبان خاص سیستم ،خوانده شوند.

دانشمندان امروزی می دانند که این نوع زبان کد گذاری شده ، تنها می تواند کار مو جودی هوشمند باشد چراکه اطلاعات تنها از اطلاعات حاصل می شود . تا به حال دیده نشده چیزی خود به خود به اطلاعاتی برسد ، اما وقتی به دی ان ای نگاه می کنید دارد فریاد می زند که در ابتدا خداوند این جهان را خلق کرده است.


آیا طبیعت بدون شعور و عقل می تواند چنین موجود شگفت آوری ایجاد کند؟!!!!


نوع مطلب : نشانه ها، 
برچسب ها : طبیعت، خدا یا طبیعت، اثبات خداوند، طبیعی، طبیعت با شعور، آیه همه چیز را طبیعت افریده است، توحید مفضل، مفضل، مفضل و امام صادق،
لینک های مرتبط :
نظرات ()

منفعة الأطفال فی البكاء
اعْرِفْ یَا مُفَضَّلُ مَا لِلْأَطْفَالِ فِی الْبُكَاءِ مِنَ الْمَنْفَعَةِ وَ اعْلَمْ أَنَّ فِی أَدْمِغَةِ الْأَطْفَالِ رُطُوبَةً إِنْ بَقِیَتْ فِیهَا أَحْدَثَتْ عَلَیْهِمْ أَحْدَاثاً جَلِیلَةً وَ عِلَلًا عَظِیمَةً مِنْ ذَهَابِ الْبَصَرِ وَ غَیْرِهِ وَ الْبُكَاءُ یُسِیلُ تِلْكَ الرُّطُوبَةَ مِنْ رُءُوسِهِمْ فَیُعْقِبُهُمْ ذَلِكَ الصِّحَّةَ فِی أَبْدَانِهِمْ وَ السَّلَامَةَ فِی أَبْصَارِهِمْ أَ فَلَیْسَ قَدْ جَازَ أَنْ یَكُونَ الطِّفْلُ یَنْتَفِعُ بِالْبُكَاءِ وَ وَالِدَاهُ لَا یَعْرِفَانِ ذَلِكَ فَهُمَا دَائِبَانِ‏ «1» لِیُسْكِتَانِهِ وَ یَتَوَخَّیَانِ‏ «2» فِی الْأُمُورِ مَرْضَاتَهُ لِئَلَّا یَبْكِیَ وَ هُمَا لَا یَعْلَمَانِ أَنَّ الْبُكَاءَ أَصْلَحُ لَهُ وَ أَجْمَلُ عَاقِبَةً فَهَكَذَا یَجُوزُ أَنْ یَكُونَ فِی كَثِیرٍ مِنَ الْأَشْیَاءِ مَنَافِعُ لَا یَعْرِفُهَا الْقَائِلُونَ بِالْإِهْمَالِ وَ لَوْ عَرَفُوا ذَلِكَ لَمْ یَقْضُوا عَلَى الشَّیْ‏ءِ أَنَّهُ لَا مَنْفَعَةَ فِیهِ مِنْ أَجْلِ أَنَّهُمْ لَا یَعْرِفُونَهُ وَ لَا یَعْلَمُونَ السَّبَبَ فِیهِ فَإِنَّ كُلَّ مَا لَا یَعْرِفُهُ الْمُنْكِرُونَ یَعْلَمُهُ الْعَارِفُونَ‏ «3» وَ كَثِیراً مَا یَقْصُرُ عَنْهُ عِلْمُ الْمَخْلُوقِینَ مُحِیطٌ بِهِ عِلْمُ الْخَالِقِ جَلَّ قُدْسُهُ وَ عَلَتْ كَلِمَتُهُ‏ فَأَمَّا مَا یَسِیلُ‏ مِنْ أَفْوَاهِ الْأَطْفَالِ مِنَ الرِّیقِ فَفِی ذَلِكَ خُرُوجُ الرُّطُوبَةِ الَّتِی لَوْ بَقِیَتْ فِی أَبْدَانِهِمْ لَأَحْدَثَتْ عَلَیْهِمُ الْأُمُورَ الْعَظِیمَةَ كَمَنْ تَرَاهُ قَدْ غَلَبَتْ عَلَیْهِ الرُّطُوبَةُ فَأَخْرَجَتْهُ إِلَى حَدِّ الْبَلَهِ وَ الْجُنُونِ وَ التَّخْلِیطِ إِلَى غَیْرِ ذَلِكَ مِنَ الْأَمْرَاضِ الْمُتْلِفَةِ كَالْفَالِجِ‏ «4»
______________________________
 (1) الدءوب: الجد و التعب.
 (2) التوخی. التحرّی و القصد
 (3) أی ان ذلك ممّا لا یقصر عن ادراكه ذو العلم و الفهم.
 (4) الفالج: داء یحدث فی أحد شقى البدن، فیبطل احساسه و حركته.


وَ اللَّقْوَةِ «1» وَ مَا أَشْبَهَهُمَا فَجَعَلَ اللَّهُ تِلْكَ الرُّطُوبَةَ تَسِیلُ مِنْ أَفْوَاهِهِمْ فِی صِغَرِهِمْ لِمَا لَهُمْ فِی ذَلِكَ مِنَ الصِّحَّةِ فِی كِبَرِهِمْ فَتَفَضَّلَ عَلَى خَلْقِهِ بِمَا جَهِلُوهُ وَ نَظَرَ لَهُمْ بِمَا لَمْ یَعْرِفُوهُ وَ لَوْ عَرَفُوا نِعَمَهُ عَلَیْهِمْ لَشَغَلَهُمْ ذَلِكَ مِنَ التَّمَادِی فِی مَعْصِیَتِهِ فَسُبْحَانَهُ مَا أَجَلَّ نِعْمَتَهُ وَ أَسْبَغَهَا عَلَى الْمُسْتَحِقِّینَ وَ غَیْرِهِمْ مِنْ خَلْقِهِ تَعَالَى عَمَّا یَقُولُ الْمُبْطِلُونَ‏ «2» عُلُوّاً كَبِیرا
______________________________
 (1) اللقوة:- بفتح فسكون- داء یصیب الوجه، یعوج منه الشدق إلى أحد جانبی العنق، جمعه لقاء و القاء.
 (2) یقال: أبطل ای جاء بالباطل.مفضل بن عمر، توحید المفضل، 1جلد، داورى - ایران ؛ قم، چاپ: سوم، بى تا.



توحید المفضل ؛   ؛ ص53

 [فواید گریه كودكان‏]
اى مفضّل! از منافع گریه كودكان نیز آگاه باش، بدان كه در مغز كودكان رطوبتى است كه اگر در آن بماند بیماریها و نارساییهاى سخت و ناگوار به او رساند؛ مانند نابینایى و جز آن. گریه آن رطوبت را از سر كودكان سرازیر و بیرون مى‏كند و بدین وسیله سلامتى تن و درستى دیده ایشان را فراهم مى‏آورد. پدر و مادر از این راز آگاه نیستند و مانع آن مى‏شوند كه كودك از گریه‏اش سود ببرد.
اینان همواره در سختى مى‏افتند و مى‏كوشند كه او را ساكت كنند و با فراهم كردن خواسته‏هایش از گریه بازش دارند، ولى نمى‏دانند كه گریه كردن به سود اوست و سرانجام نیكى پیدا مى‏كند.
بدین ترتیب چه بسا كه در اشیا، منافعى نهفته باشد كه معتقدان به اهمال و بى‏تدبیرى در كار عالم از آن غافل‏اند و اگر مى‏دانستند، هیچ گاه نمى‏گفتند كه فلان چیز بى‏ثمر است؛ زیرا آنان از اسباب و علل آگاه نیستند. براستى هر چه را كه منكران نمى‏دانند عارفان مى‏بینند. چه بسیار است چیزهایى كه دانش اندك آفریدگان از آن كوتاه و خالق آفرینش با دانش بى‏پایانش از آن آگاه است.
قداستش عظیم و كلمه ‏اش والاست.
و اما آبى كه از دهان كودكان سرازیر مى‏شود و خارج مى‏گردد، رطوبتى است كه اگر در بدنهایشان بماند، آثار وخیمى برجاى مى‏گذارد. چنان كه دانى گاه كه رطوبت بدن چیره مى‏شود [و بر دیگر عناصر، غلبه مى‏كند] شخص، دچار كودنى، دیوانگى، كم عقلى، فلج و لقوه و جز آن مى‏گردد.
خداوند جلّ و علا تدبیر چنان نمود كه این رطوبت در دوران كودكى از دهانشان بیرون رود و در بزرگى از سلامت تن برخوردار گردند. بدین ترتیب، پروردگار به خاطر نادانى آفریدگان بر آنان منت نهاد و تفضل نمود. اگر اینان از داده‏ها و نعمتهاى بى‏شمار او آگاه بودند، هیچ گاه در معصیتى و لغزش از فرمانش فرو نمى‏افتادند. پاك و منزه خدایى كه چه بزرگ است نعمتهاى او بر مستحقان و دیگر آفریدگان! و چه والاتر است از آنچه باطل‏گرایان مى‏پندارند.




نوع مطلب : خانواده، نشانه ها، 
برچسب ها : گریه نوزاد، گریه کودک، کودکان و گریه، آب دهان، ریزش آب دهان، آب دهان کودک، آب دهان نوزاد، ریزش بزاق کودکان، ترشح بزاق کودکان، فوائد گریه کودکان، فوائکودکان، فوائد گریه نوزاد، حکمت گریه نوزاد، حکمت گریه کودک، توحید مفضل، نظر امام صادق درباره گریه کودک،
لینک های مرتبط :
نظرات ()


( کل صفحات : 2 )    1   2   


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی